TÌM KIẾM TÀI LIỆU TRONG TỔNG QUAN Y VĂN
- NCKH Hỗ trợ
- Sep 12, 2021
- 4 min read
Tìm kiếm y văn là một qui trình rất thiết yếu tại thời điểm bắt đầu nghiên cứu, đang thực hiện và cả khi viết báo cáo công trình nghiên cứu.
Những nguồn thông tin có thể tham khảo
Các nguồn thông tin phải đủ độ tin cậy và cập nhật mới nhất. Trong đó có nhiều nguồn thông tin khác nhau như:
Sách, tài liệu chuyên ngành.
Tạp chí khoa học, tạp chí chuyên ngành, báo cáo chuyên đề khoa học, ….
Số liệu thống kê từ các Niên Giám Thống Kê.
Tài liệu lưu trữ, văn bản về luật, chính sách từ các cơ quan quản lý nhà nước.
Các ấn bản từ tổ chức uy tín của WHO, WMA, CDC, ECDC, AMA, EMA…
Hiện nay các website trên internet là một nguồn thông tin quan trọng để thu nhận thông tin từ ý kiến của chuyên gia, các tổ chức, các tài liệu đã xuất bản hoặc tài liệu chưa xuất bản.
QUY TRÌNH TÌM KIẾM TÀI LIỆU THAM KHẢO TRỰC TUYẾN
Xác định rõ vấn đề nghiên cứu trước khi tìm kiếm y văn.
Liệt kê và lựa chọn các từ khóa thích hợp đê tìm kiếm. Từ khóa có thể bao gồm từ khóa tiếng Việt, tiếng Anh và các ngôn ngữ khác mà tác giả muốn tìm kiếm. Từ khóa nên bao gồm tất cả các từ đồng nghĩa, gần nghĩa và các từ thường được sử dụng. VD: Chất lượng sống của người lớn tuổi mắc bệnh THA. Xác định từ khóa là “chất lượng cuộc sống”, “tăng huyết áp”, “cao huyết áp”, “người già”, “người lớn tuổi”, “Quality of life”, “Hypertension”, “Older population”.
Đầu tiên nên tìm kiếm các bài tổng quan hệ thống (systematic reviews) hoặc phân tích tổng hợp (meta-analyses). Giúp bạn có cái nhìn tổng quát về vấn đề nghiên cứu.
Hạn chế về thời gian các bài báo xuất bản trong 10 năm vừa qua. Để tránh các kết quả nghiên cứu quá cũ, không còn phù hợp với thực tế.
Lưu ý: Nếu phát hiện rằng bạn đã không tìm được y văn cho thông tin về một khía cạnh của vấn đề của bạn mà bạn cảm thấy rằng nó quan trọng, cần phải nỗ lực để tìm kiếm y văn đó. Khi tìm kiếm cũng phải tổ chức quản lý các mục theo nhóm (có thể theo chủ đề, theo địa điểm nghiên cứu) để tránh việc lặp lại.
Các nguồn tìm kiếm:
PubMed: là một cơ sơ dư liệu lớn nhất về y khoa và khoa học đời sống, do thư viện Y khoa quốc gia Hoa Kỳ cung cấp.
Embase: chứa hàng triệu tài liệu được sắp xếp theo danh mục từ hàng ngàn tập san, cơ sở dữ liệu này do Elsevier xây dựng và cung cấp.
Free Medical Journals: là một website được tạo ra để đẩy mạnh việc truy cập internet vào các tập san y khoa toàn văn miễn phí.
HINARI: là cơ sở dữ liệu do WHO và các nhà xuất bản lớn phát triển có thể truy cập đến một trong các nơi lưu trữ tài liệu sức khỏe và y sinh quy mô lớn nhất thế giới.
Đối với các nghiên cứu Y học dựa trên bằng chứng có thể tham khảo các nguồn:
The Cochrane Library: http://www.thecochranelibrary.com/view/0/index.html
BMJ Clinical Evidence: http://clinicalevidence.bmj.com/x/index.html
TRIP Database: http://www.tripdatabase.com/
Các tạp chí tại Việt Nam:
Tạp chí y học thực hành: http://www.yhth.vn
Tạp chí Y học thành phố Hồ Chí Minh: https://yhoctphcm.ump.edu.vn
MedPharmRes: https://medpharmres.com
Tạp chí Y tế công cộng: http://www.vjph.vn
Tạp chí Y học dự phòng: http://www.tapchiyhocduphong.vn
Vietnam Journal of Medicine & Pharmacy: http://hpmu.edu.vn
Tạp chí Y học lâm sàng: https://jocm.vn
Và rất nhiều tạp chí uy tín khác mà bạn có thể tham khảo. Ngoài ra, bạn có thể tham khảo Danh mục các tạp chí khoa học được tính điểm năm 2020 ở Quyết định 18/QĐ-HĐGSNN. (Khi đã được tính điểm thì bạn biết rồi đó, những tạp chí này là đáng tin cậy và có uy tín).
Mẹo nhỏ:
Sau đây Ad sẽ mách những mẹo nhỏ và dẫn bạn dạo một vòng Pubmed.
Mở trang PubMed, gõ từ khóa vào hộp tìm kiếm à bấm tìm kiếm à hiển thị toàn bộ kết quả tìm kiếm. Nếu bạn thấy một tựa đề quan tâm à bấm vào tựa đề đó à bản tóm lược (abstract) sẽ hiện ra. Ngoài ra cũng có thể truy xuất bài báo toàn văn (ở phần góc trên bên phải của bản tóm lược).
Để tránh việc choáng ngợp trước một danh sách quá nhiều kết quả tìm kiếm, bạn có thể giới hạn kết quả tìm kiếm. Bằng cách: dùng từ khóa chuyên biệt hơn, các toán tử logic (AND/OR), để giới hạn thể loại tài liệu (tổng quan hệ thống, phân tích tổng hợp, thử nghiệm lâm sàng…), tính sẵn có của tài liệu (tóm tắt, toàn văn, toàn văn miễn phí có sẵn), thời gian xuất bản ( 1 năm, 5 năm, 10 năm hoặc lựa chọn khác). Ngoài ra cũng có thể tìm kiếm theo ngôn ngữ, tạp chí, đối tượng nghiên cứu…
Ví dụ:
Nếu gõ “diabetes AND hypertension”, kết quả là danh sách các bài báo liên quan cả “diabetes” và “hypertension”.
Nếu gõ “diabetes OR hypertension”, kết quả là những bài báo về diabetes hoặc hypertension.
Sau khi tìm kiếm các tài liệu, bạn nên lưu các kết quả đê tránh lặp lại các tìm kiếm tương tự. Có nhiều công cụ để thực hiện việc này, đối với PubMed thì bạn cần phải đăng ký tài khoản.
Bạn có thấy hữu ích với những chia sẻ của Ad không? Vậy hãy theo dõi những bài chia sẻ tiếp theo nhá.
Biên tập: An Hoàng
Comments